• Doğu ve Güneydoğuda 16 Kürd Aşiretini birleştirerek, Beylikler Kuran Peygamber Torunu !!!! (2)

    Doğu ve Güneydoğuda 16 Kürd Aşiretini birleştirerek, Beylikler Kuran Peygamber Torunu !!!! (2)
    Seyyid Hüseyin ZERRAKİ

    Zırki bölgesi sırasıyla Selevkos, Bizans, Selçuklu, Karakoyunlu, Akkoyunlu, Safevi ve Osmanlı hâkimiyetlerine girmiştir. ZIRKAN/ZIRKİ Bölgesinde 16 (on altı tane) Kürd Aşiretinin bir araya gelip birleşmesiyle oluşturmuş olduğu federatif yapıya Zırkan/Zırki Beylikleri meydana gelmiştir.

    Bu Beyliklerin başındaki idareciler ve yöneticileri, Seyyid Şeyh Hasan-ı Zerraki'nın soyundan gelen torunlarıdır...  Zırki beylikleri Çaldıran Savaşı öncesi Akkoyunlu devletine bağlı iken Safevi devleti Şah İsmail 1503 yılında Akkoyunlu devletini ortada kaldırınca Doğu ve Güneydoğu’daki diğer Kürd beylikleri gibi ZIRKAN/ZIRKİ Beyliği de 11 Yıl SAFEVİ/ İRAN Devletine zoraki bağlanmış Çaldıran Savaşı'ndan sonra diğer Kürt beylikleri gibi kendi isteğiyle Osmanlı’nın hâkimiyetini kabul ederek, Osmanlı idaresinde hükümet Sancakları ve Yurtluk, Ocaklık Sancakları, şeklinde yönetilmişlerdir.

    Bu beylikleri 1825 Yılından başlayarak sistematik bir şekilde1850 yılına kadar ortadan kaldıran Osmanlı Devleti’nin Yenilikçi Padişahı Sultan II.Mahmud ve İngiltere’de eğitim gören Başbakanı/ Sadrazam Mustafa Reşit Paşa İngilizlerin kışkırtması ile çok kanlı bir şekilde kardeş kanını dökerek beyliklerin statüleri ellerinden alınarak, Osmanlı'nın bu Merkezileşmesi ile birlikte bazı Zırki Beylerinin direnmesi üzerine, Atak beylerinde Seyyid Hüseyin Bey’in yeğeni Timur Bey ve aile efradı ile birlikte 1836 yılından EDİRNE'YE, Mir Veli Bey’in torunlarından Muhammed Bey’in oğlu Hacı Ali Efendi, Amcası Ömer Bey’in oğlu Mahmud Ağayı ve beraberinde ki 30 hanelik Zırki akrabalarını SİVEREK Sancağına, diğer beyler ve akrabaları da Sivas ve batı illerine sürgüne tabi tutmuşlardır.

    “Zırkan/Zırki Beyliği”  Doğu ve Güneydoğuda bulunan on altı tane kürd aşiretinin bir araya gelip, birleşmesiyle ZIRKAN/ZIRKİ ismini alarak kurulmuştur.

    Abdullah Varlı isimli Bir Kürd yazar; “Dugalan Kurdan” Adlı Eserinde Sayfa 385 392 de Zırki Beyliğinde bahseder! Bu beyliğin Miladi 990 yıllarından Mardin, Nusaybin, Siirt Diyarbakır Dolaylarında kurulduğunu söyler. Yazarın tespitine göre Zırkilerin Beyliğinin yapısı Federatif olup bünyesinde şu Aşiretler yer almaktadır...

    1-Mihrani, 2-Babosi, 3-Çeliki, 4-Becini, 5-Şikaki, 6-Sturki, 7-Aşani, 8-Kurdili, 9-Kişki,10-Hendeki, 11-Aşiti, 12-Suhani, 13-Mahmudi, 14-Kaşaksi, 15-Musiki, 16-Sobari.

    BİLGi VE BELGELER

    1- Diyarbakır, Lice, Silvan, Hazro, Bismil, Tapu Sicil Kayıtları

    2- 1850 yılında ortadan kaldırılan beyliklerin tarihi,

    3- Seyyid Şeyh Hasan Zerraki’nin Osmanlı Arşivinde Bulunan Soy  Şeceresi

    4-Aile Soy Şeceresi

    5-Şerefhan Bitlisi'nin 1600 yıllarında yazmış olduğu Osmanlıca, Farsça, Arapça, ve Türkçeye çevrilmiş Doğu ve Güneydoğu’daki beylikler, sancaklar ve aşiretler tarihi Şerefname isimli Kitap Sahife 267/281

    6-D.Bakır salnamesi.

     

    7-Bitlis Salnamesi

    Yazarın Diğer Köşe Yazıları
    • Haber Ara

    • Gazete Manşetleri

  • Son Eklenen